De financiële markten in Europa begonnen de week in mineur door snel oplopende geopolitieke spanningen tussen de Verenigde Staten en Europa. Het conflict rond Groenland en de dreiging van nieuwe Amerikaanse importheffingen zorgen voor toenemende onzekerheid over de gevolgen voor handel, inflatie en economische groei. Het spoedoverleg in Brussel onderstreept hoe serieus de situatie inmiddels wordt genomen.

Op het Damrak werd die nervositeit direct zichtbaar. De AEX opende fors lager en dook bij aanvang opnieuw onder de psychologische grens van 1.000 punten. Aanleiding was een dreigement van de Amerikaanse president Donald Trump om vanaf 1 februari extra invoerheffingen van 10 procent op te leggen aan Europese landen die militairen naar Groenland hebben gestuurd. Onder meer Nederland, Duitsland en Frankrijk vallen onder deze maatregel.

Beleggers houden rekening met verdere escalatie en mogelijke Europese tegenreacties. De angst leeft dat dit het begin kan zijn van een bredere handelsoorlog tussen de VS en Europa.

---

Winnaars en verliezers op het Damrak

Tussen de rode cijfers waren er enkele positieve uitzonderingen. ASMI sprong eruit met een koersstijging van ruim 3,5 procent na een sterke tussentijdse update over orders en omzet. Beleggers beloonden de chipmachinebouwer voor de verbeterde vooruitzichten.

Ook KPN wist hoger te openen met een plus van circa 0,8 procent. Het telecombedrijf wordt gezien als relatief defensief in onrustige marktomstandigheden. Unilever en Shell hielden eveneens redelijk stand met bescheiden winsten.

Aan de onderkant van de markt ging het hard omlaag. IMCD leverde meer dan 6 procent in. Philips zakte ruim 5 procent weg en ook investeringsmaatschappij Exor stond stevig onder druk met een verlies van ruim 4 procent. Banken en verzekeraars kregen eveneens klappen, met dalingen bij onder meer ABN Amro, ING, Aegon en NN Group.

---

Europese beurzen volgen negatieve trend

Niet alleen Amsterdam had het zwaar. In Frankfurt, Londen en Parijs daalden de belangrijkste indices tot ongeveer 1,5 procent. De verkoopdruk weerspiegelde de brede zorgen over de handelsdreiging vanuit Washington.

Wall Street kon nog niet reageren op het nieuws. De Amerikaanse beurzen bleven gesloten vanwege Martin Luther King Day. Futures op de AEX wezen ongeveer een uur voor opening al op een verlies van circa 1,3 procent. Ook Amerikaanse futures noteerden tot 1 procent lager na de aankondiging van Trump via Truth Social.

---

Terugblik: sterke week maakt plaats voor onzekerheid

Opvallend is dat de AEX vorige week nog sterk presteerde. De index steeg op weekbasis 2,2 procent en sloot vrijdag op 1.010,21 punten. Daarmee werd voor het eerst in de geschiedenis de grens van 1.000 punten overtuigend doorbroken.

Die euforie maakte maandag echter plaats voor twijfel. Volgens Beurstrader zorgde het nieuwe handelsdreigement voor een bedrukte stemming op wat in de media inmiddels werd aangeduid als ‘Blue Monday’.

---

Handelsconflict rond Groenland

De nieuwe importheffingen zijn volgens Trump een vergelding voor het besluit van meerdere Europese landen om militairen naar Groenland te sturen ter ondersteuning van het Deense gezag. De Amerikaanse president ziet deze Europese militaire aanwezigheid als een obstakel voor zijn ambitie om Groenland te kopen.

De Europese Unie reageerde fel en sprak van een “gevaarlijke neerwaartse spiraal”. Vanuit Brussel werd opgeroepen om het zogeheten anti-dwanginstrument in te zetten, waarmee de EU collectief handelssancties tegen de VS kan opleggen.

Komende week reizen Trump, NAVO-secretaris-generaal Mark Rutte en EU-voorzitter Ursula von der Leyen af naar Davos voor het World Economic Forum. Beleggers hopen dat daar de eerste signalen van de-escalatie zichtbaar worden.

Volgens Beurstrader is het nu vooral de vraag of Trump zijn dreigementen ook daadwerkelijk zal doorzetten, of dat het opnieuw bij retoriek blijft.

---

Azië lager, Japanse rentes schieten omhoog

Ook in Azië overheerste vanochtend een negatieve stemming. De Nikkei in Tokio en de Hang Seng in Hongkong daalden beide tot ongeveer 1 procent. De Shanghai Composite wist zich daarentegen staande te houden en won circa 0,5 procent.

In Japan trokken de rentes scherp aan. De rente op de dertigjarige staatsobligatie steeg met ongeveer 3,5 procent naar 3,611 procent, een recordniveau. De tienjarige rente klom met 4 procent naar 2,272 procent.

De stijging volgt op uitspraken van premier Sanae Takaichi, die vervroegde verkiezingen wil uitschrijven om haar positie te versterken en ruimte te creëren voor grootschalige economische stimuleringsmaatregelen. Japan kampt echter al met de hoogste staatsschuld ter wereld in verhouding tot de economie.

---

Edelmetalen stijgen, Bitcoin onder druk

Goud en zilver profiteerden duidelijk van de toegenomen onzekerheid. Goud steeg met circa 1,7 procent en zilver zelfs met ruim 5 procent. Beide edelmetalen scherpten daarmee hun recordstanden verder aan.

De koers van Bitcoin stond daarentegen onder druk en leverde terrein in.

---

Chinese groei voldoet aan verwachtingen

Uit nieuwe cijfers bleek dat de Chinese economie in het vierde kwartaal van 2025 met 4,5 procent is gegroeid. Over heel 2025 kwam de groei van het bruto binnenlands product uit op 5,0 procent. Daarmee werd het officiële groeidoel van Beijing gehaald.

---

Bedrijfsnieuws

• Berenberg verhoogde het koersdoel voor Unilever van 64,50 naar 65,00 euro en handhaafde het koopadvies.

• Ajax maakte bekend dat Jordi Cruijff is aangesteld als technisch directeur.

---

Slotstanden Wall Street (vrijdag)

• Dow Jones: -0,2% op 49.359,33 punten

• S&P 500: -0,1% op 6.940,01 punten

• Nasdaq: -0,1% op 23.515,39 punten

Ook op weekbasis bleven de verliezen beperkt en noteerden de Amerikaanse indices dicht bij hun recordniveaus.